en بررسی رابطه‌ی بین خستگی و کیفیت خواب باکیفیت زندگی بهداشتی در افراد مبتلا به بیماری MS پزشکی medicine پژوهشي Research تاریخ دریافت 15/08/1394 تاریخ پذیرش 25/10/1394 چکیده پیش‌زمینه و هدف: خستگی و خواب نامناسب از ویژگی‌های شایع و تهدیدکننده بیماری MSمی‌باشد که طبیعتاً بر کیفیت زندگی این بیماران تأثیر می‌گذارد. هدف از این مطالعه بررسی رابطه‌ی بین خستگی و کیفیت خواب با کیفیت زندگی در افراد مبتلا به بیماری MS  می‌باشد. مواد و روش‌ها: در مطالعه‌ایی مقطعی تعداد 217 بیمار مبتلا به بیماری MSکه به‌صورت سرپایی به مرکز MS ارومیه مراجعه کرده بودند، موردبررسی قرار گرفتند. از پرسشنامه MS (MSQoL- 54)، کیفیت خواب پیتسبورگ (PSQI) ) و ابزار شدت خستگی (FSS) استفاده شد. یافته‌ها: در این مطالعه تعداد 217 بیمار مورد تحلیل قرار گرفت. رابطه آماری قوی، مثبت و معنی‌داری بین نمرات کیفیت زندگی جسمی و روانی، کیفیت زندگی جسمی و شدت خستگی و کیفیت زندگی جسمی و کیفیت خواب وجود داشت. نمرات کیفیت زندگی ذهنی و روانی با نمرات شدت خستگی و کیفیت خواب رابطه قویی داشت. سن رابطه منفی و معنی‌داری با نمرات کیفیت زندگی جسمی و نمرات کیفیت زندگی ذهنی و روانی داشت. همچنین رابطه معنی‌داری با نمرات شدت خستگی و نمرات کیفیت زندگی داشت. بحث و نتیجه‌گیری: روابط قوی بین کیفیت زندگی، خستگی و کیفیت خواب مشاهده شد. این یافته‌ها از غربالگری و پایش روتین شدت خستگی و کیفیت خواب و تأثیر آن‌ها بر کیفیت زندگی در افراد مبتلا به بیماری MS حمایت می‌کند. Received: 6 Nov, 2015 Accepted: 15 Jan, 2016 Abstract Background& Aims: MS-associated fatigue (MSF) and poor sleep are common and treatable features of MS, which affect QOL. The objective of this study was to assess the association between fatigue, sleep quality, and quality of life in people with MS.  Materials& Methods: Cross-sectional data were collected from 217 MS patients, who were referred to the outpatient MS center of Urmia, Iran, in 2013. Health-related quality of life (MS Quality of Life-54), fatigue (Fatigue Severity Scale, FSS), and sleep quality (Pittsburgh Sleep Quality Inventory, PSQI) were assessed. Results: We included 217 patients in the analysis. The mean ± SD age of patients was 32.6 ± 9.6 years, and 79% were female. One hundred fifty-two (70.1%) of the patients were classified as poor sleepers based on PSQI scores. One hundred twenty-two patients (56.4%) presented significant fatigue based on FSS results. The mean physical (PCS) and mental (MCS) health composite scores of the MSQOL-54 were 40.12 (SE 1.27) and 43.81 (SE 1.61), respectively. There was a strong statistically significant positive correlation between PCS scores and MCS, FSS, and PSQI scores. MCS scores were strongly correlated with FSS and PQSI scores. Age exhibited significant negative correlations with PCS and MCS scores, and it was significantly correlated with FSS and PSQI scores. Conclusions: We observed strong correlations between QOL, fatigue, and sleep quality in a large community-based sample of individuals with MS. These findings support routinely screening and monitoring fatigue severity and sleep quality and their effects on QOL. یفیت خواب, خستگی, کیفیت زندگی, بیماری MS Fatigue, quality of life, sleep quality, MS 78 87 http://unmf.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1831-1&slc_lang=en&sid=1 Fatemeh moghaddam tabrizi فاطمه مقدم تبریزی fmtabrizi@gmail.com 100319475328460016145 100319475328460016145 Yes university of medical science دانشگاه علوم پزشکی ارومیه Maryam Najarzadeh مریم نجارزاده m.naj.ha2007@gmail.com 100319475328460016146 100319475328460016146 No university of medical science دانشگاه علوم پزشکی ارومیه Fatemeh Zahra raesii فاطمه زهرا رئیسی 100319475328460016147 100319475328460016147 No university of medical science دانشگاه علوم پزشکی ارومیه