en تأثیر آموزش به روش نقشه مفهومی بر مهارت‌های تفکر انتقادی دانشجویان پرستاری پرستاری Nursing پژوهشي Research  چکیده  پیش‌زمینه و هدف: پرورش مهارت‌های فکری دانشجویان همیشه مسئله پیچیده‌ای در آموزش بوده و امروزه حالت جدی‌تری به خود گرفته است. روش‌های متداول آموزشی ازجمله سخنرانی که به‌عنوان روش غالب در نظام آموزش عالی به کار می‌رود، سبب گسترش سبک انفعالی می‌شود که مطابق آن تفکر انتقادی به معنای واقعی نادیده گرفته می‌شود. این مطالعه به‌منظور بررسی تأثیر آموزش به روش نقشه مفهومی بر مهارت‌های تفکر انتقادی دانشجویان پرستاری انجام شد.  مواد و روش‌ها: در یک مطالعه نیمه تجربی با طرح دو گروهی قبل- بعد آموزش، 40 نفر از دانشجویان ترم سوم پرستاری با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به روش تصادفی به دو گروه مداخله و کنترل تخصیص داده شدند. دانشجویان گروه مداخله به مدت شش جلسه دوساعته و گروه کنترل پنج جلسه دوساعته به ترتیب تحت آموزش با روش نقشه مفهومی و روش مرسوم و سنتی قرار گرفتند. تفکر انتقادی با استفاده از پرسشنامه مهارت‌های تفکر انتقادی کالیفرنیا (فرم ب) قبل و بعد از مداخله در دو گروه بررسی شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار 19 SPSS صورت گرفت.آمار توصیفی و نیز آزمون‌های آماری تی زوج و مستقل به کار گرفته شد.  یافته‌ها: نتایج نشان داد که استفاده از آموزش به روش نقشه مفهومی، سبب افزایش معنادار میانگین نمرات پس‌آزمون در گروه مداخله نسبت به پیش‌آزمون شده است (001/0P=). میانگین نمرات تمامی ابعاد تفکر انتقادی در گروه مداخله به‌جز حیطه‌های ارزشیابی و استدلال استقرایی نسبت به گروه کنترل پس از استفاده از نقشه مفهومی به‌طور معناداری افزایش یافته بود و این در حالی است که گروه کنترل فقط در دو حیطه ارزشیابی (004/0P=) و استدلال استقرایی (003/0P=) توانست معناداری آماری را به خود اختصاص دهد.  بحث و نتیجه‌گیری: بکار گیری روش‌های آموزشی فعال ازجمله روش نقشه مفهومی می‌تواند باعث ارتقای مهارت‌های تفکر انتقادی به ‌عنوان یک اصل اساسی، در دانشجویان گردد.  کلیدواژه‌ها: نقشه مفهومی، مهارت‌های تفکر انتقادی، آموزش پرستاری  مجله دانشکده پرستاری و مامایی ارومیه، دوره دوازدهم، شماره پنجم، پی‌درپی 58، مرداد 1393، ص 385-379  آدرس مکاتبه: دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، تلفن: 2754961-0441  Email: pouyesh.ndpmu@yahoo.com    Abstract  Background &Aims : Student&#39s thinking skill is always a complex issue in education, and nowadays it has taken a more serious condition because conventional methods of teaching such as lectures as the dominant method used in higher education system is a passive style which ignores critical thinking. This study was performed to investigate the effect of concept mapping on critical thinking skills of the nursing students.  Materials & Methods: In a quasi-experimental study with two groups, pre-test post-test design, 40 nursing students of the third semester were selected through convenient sampling method, and they were randomly divided into two experiment and control groups. Students were trained by using concept maps in the experimental group for six sessions of two hours, and traditional methods in the control group for five sessions of two hours respectively. The statistical analysis was done by SPSS software version 19. To analyze the data, descriptive statistics, independent t-test, and paired t-test were used.  Results: The results showed that the use of concept mapping method of teaching, significantly increased post test mean scores in the experimental group (p=0/000). Comparing to the control group, after applying concept mapping, the mean scores of critical thinking in the experimental group significantly increased except in the fields of ​​evaluation (p=0/201) and inductive reasoning (p=0/209).  Conclusion: Applying active learning strategies such as concept mapping method can improve learning and critical thinking skills as a basic principle in the students.  Key words: Concept map, Critical Thinking, Nursing Education  Address: Faculty of Nursing and Midwifery, Urmia University of Medical Sciences  Tel: (+98) 441 2754961  Email: pouyesh.ndpmu@yahoo.com   نقشه مفهومی, مهارت‌های تفکر انتقادی, آموزش پرستاری Concept map, Critical Thinking, Nursing Education 379 385 http://unmf.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-732-3&slc_lang=en&sid=1 hossein habibzadeh حسین حبیب زاده hoseinhabibzade@yahoo.com 100319475328460015492 100319475328460015492 No PhD in Nursing Education, Assistant Professor, Nursing and Midwifery School, Urmia University of Medical Sciences دکترای آموزش پرستاری، استادیار گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ایران yaser moradi یاسر مرادی pouyesh.ndpmu@yahoo.com 100319475328460015493 100319475328460015493 Yes Master of Nursing, Instructor, Department of Nursing, Nursing and Midwifery School, Urmia University of Medical Sciences. (Corresponding Author) کارشناسی ارشد پرستاری، مربی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ایران (نویسنده مسؤل) davood rasouli داوود رسولی dr.rasouli24@gmail.com 100319475328460015494 100319475328460015494 No Master of Nursing, Instructor, Department of Nursing, Nursing and Midwifery School, Urmia University of Medical Sciences. کارشناس ارشد پرستاری، مربی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ایران