en مقایسه تأثیر ماساژ پشت و موسیقی بر خستگی مبتلایان به نارسایی مزمن قلبی پرستاری Nursing پژوهشي Research پیش‌زمینه و هدف: خستگی، آسایش و خودمراقبتی بیماران را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بکارگیری درمان‌های مکمل ازجمله ماساژ پشت و موسیقی می‌تواند در بهبود آن مؤثر باشد. بر همین اساس پژوهشگر بر آن شد تا به مقایسه تأثیر ماساژ پشت و موسیقی بر خستگی مبتلایان به نارسایی قلب بپردازد. مواد و روش‌ها: مطالعه حاضر به‌صورت نیمه تجربی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه مقایسه در بیمارستان دکتر شریعتی دانشگاه علوم پزشکی تهران در سال 93- 1392 انجام گرفته است. در این پژوهش برای هر گروه (کنترل، ماساژ پشت و موسیقی) 30 بیمار بستری مبتلا به نارسایی مزمن قلبی به روش در دسترس انتخاب شدند. سپس بیماران با استفاده از روش قرعه‌کشی در گروه‌ها تخصیص داده شدند. جهت جمع‌آوری داده‌ها از مقیاس خستگی استفاده شد. در گروه ماساژ، ماساژ پشت به روش سوئدی با روغن بادام هر روز بعد از ملاقات به مدت 20 دقیقه تا سه روز متوالی انجام شد. در گروه موسیقی نیز برای هر بیمار برحسب علاقه، یک مورد از سه نوع موسیقی بدون کلام کلاسیک، ملایم و سنتی ایرانی هر روز از طریق ضبط صوت و هدفون به مدت 20 دقیقه تا سه روز متوالی پخش شد. بیماران گروه کنترل مراقبت‌های معمول را دریافت کرده و تحت مداخله موسیقی یا ماساژ پشت قرار نگرفتند. خستگی بیماران هر سه گروه هر روز قبل و 15 دقیقه بعد از مداخله اندازه گیری و مقایسه شد. سپس داده‌ها با نرم افزار SPSSv.21 با آزمون‌های آماری تست دقیق فیشر، آنالیز واریانس یکطرفه و تی زوج مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج نشان داد که ماساژ پشت و موسیقی موجب کاهش معنی‌دار خستگی مبتلایان به نارسایی مزمن قلب شده است، هر چند ماساژ پشت نسبت به موسیقی، خستگی را بیشتر کاهش داد (0001/0p Background & Aims: Fatigue can affect the comfort and self-care behaviors of patients. Use of complementary therapies including back massage and music can be effective in improving it. Accordingly, the researcher aimed to compare the effect of back massage and music on fatigue in patients with chronic heart failure. Material & Methods: This quasi-experimental study with pre-test post-test design with comparison group was conducted in Doctor Shariati Hospital of Tehran University of Medical Sciences. In this study, in each group (Control, Back Massage and Music), 30 hospitalized patients with chronic heart failure were recruited through convenience sampling. Then patients were allocated in groups by simple randomization. Data was collected by fatigue scale. Back massage was conducted daily for 20 minutes after the meeting for three consecutive days by using almond oil. In music group, patient’s preferred music including one of the three types of classical, gentle and Iranian traditional music was played for 20 minutes after meeting for 3 consecutive days by a tape recorder and headphone. Before and 15 minutes after intervention, the patient&#39s fatigue was measured and compared. Data was analyzed by using ANOVA, Paired t test, Fisher’s exact test through SPSSv.21 software. Results: The results showed that in patients&#39 preferring music and back massage, the fatigue was significantly reduced fatigue. Back massage reduced fatigue of patients with chronic heart failure more than music (p ماساژ پشت, موسیقی, خستگی, نارسایی قلب Back massage, Fatigue, Heart failure, Music 516 525 http://unmf.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2059-1&slc_lang=en&sid=1 Tahereh Najafi Ghezelejh طاهره نجفی قزلجه najafi.t@iums.ac.ir 100319475328460017633 100319475328460017633 Yes Dept. of Critical Care, School of Nursing and Midwifery, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. (Corresponding Author) مراقبت‌های ویژه و تکنولوژی گردش خون، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی ایران، تهران، ایران (نویسنده مسئول) Hossein Salehzadeh حسین صالح زاده 100319475328460017634 100319475328460017634 No Medical-Surgical Nursing, School of Nursing and Midwifery, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran پرستاری داخلی-جراحی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی تهران، تهران، ایران Forough Rafii فروغ رفیعی 100319475328460017635 100319475328460017635 No Dept. of Medical and Surgical Nursing, School of Nursing and Midwifery, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran آموزشی داخلی-جراحی، عضو مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی ایران، تهران، ایران