en ارزیابی ‌تأثیر استفاده از نرم‌افزار ترسیم نقشه ذهنی (Freeplane) در ارتقای مهارت حل مسئله دانشجویان آموزش علوم پزشکی Medical Education پژوهشي Research پیش‌زمینه و هدف: یکی از راهبردهای آموزشی نوین که نقش مهمی در ارتقای فرایندهای آموزشی دارد، تکنیک نقشه ذهنی است که می‌تواند مهارت‌های تفکر و حل مسئله را افزایش دهد. در حقیقت نقشه ذهنی با استفاده از تصاویر، رنگ‌ها، ارتباطات، نمایش ساختارمند و کلی مفاهیم، ذهن را تحریک به خلاقیت و تفکر می‌کند. یکی از بهترین نرم‌افزارهای نقشه ذهنی که قابلیت استفاده بالایی دارد Freeplane بوده که بسیار کاربرپسند و قابل‌استفاده می‌باشد. هدف از انجام این پژوهش، ارزیابی‌تأثیر استفاده از نرم‌افزار ترسیم نقشه ذهنی Freeplane) ) در ارتقای مهارت حل مسئله دانشجویان می‌باشد. مواد و روش کار: این مطالعه به روش ترکیبی (کمی و کیفی) در دو مرحله متوالی انجام شد. در بخش مطالعه کمی جامعه پژوهش شامل 24 نفر از دانشجویان فناوری اطلاعات سلامت‌ترم 7 دانشگاه علوم پزشکی ارومیه می‌باشند که به‌طور کاملاً تصادفی به دو گروه مورد-شاهد تقسیم شده به گروه مورد آموزش‌های لازم جهت کار با نرم‌افزار Freeplane ارائه گردید. در دوره کارآموزی از هر دو گروه خواسته شد تا راهکارهای مناسب جهت حل مشکلات بخش فناوری اطلاعات سلامت بیمارستان‌ها ارائه دهند. برای هریک از پروژه‌های دانشجویی، نمره‌ای اختصاص یافت. میانگین نمرات هر دو گروه با استفاده از آزمون آماری t مستقل مقایسه گردید. در بخش مطالعه کیفی با استفاده از روش مصاحبه نیم ساختاریافته، درک دانشجویانی از تأثیر نقشه ذهنی بر مهارت حل مسئله ارزیابی‌شده و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها نیز از طریق تحلیل محتوا انجام یافت. یافته‌ها: میانگین نمرات در گروه مورد 68/1±33/18 و در گروه شاهد 05/2±62/15 به دست آمد نتایج آزمون آماری t مستقل نشان داد که اختلاف معنی‌داری در مقایسه میانگین نمرات هر دو گروه وجود دارد (p < 0.05). همچنین دانشجویان معتقد بودند که نرم‌افزار نقشه ذهنی باعث درک بهتر مسئله، خلاقیت، افزایش مهارت حل مسئله و تمرکز در یادگیری می‌شود. بحث و نتیجه‌گیری: با توجه به نیاز حیاتی دانشجویان علوم پزشکی به یادگیری مهارت حل مسئله برای تصمیم‌گیری مناسب و حل مشکلات پیچیده، استفاده از قابلیت‌های موجود در تکنیک نقشه ذهنی در آموزش پزشکی می‌تواند مفید باشد. لذا پیشنهاد می‌شود جهت توسعه استفاده از تکنیک نقشه ذهنی و نرم‌افزارهای آن، آموزش‌های لازم ارائه گردد تا موجب ارتقای مهارت‌های حل مسئله و تفکر خلاق در دانشجویان شود.   Background & Aims: One of the new educational strategies that play an important role in promoting active learning and problem-solving skills is a mind-mapping technique that stimulates creativity and thinking by using images, colors, communication, and structural representations of concepts. One of the best mind- mapping software that has more usability and user-friendly is Freeplane. The purpose of this research is to identify the effect of using mind-mapping software on student problem-solving skills. Materials & Methods: This is a mix-method study (quantitative and qualitative) that conducted in two consecutive phases. In the quantitative phase, population of the study consisted of 24 health information technology students of Urmia University of medical sciences that were randomly divided into two groups (case-control) to the case group, training was provided to work with the Freeplane software. During the internship, both groups were asked to provide appropriate solutions for problems related to the health information management department of hospitals. Then, the mean scores of both groups were compared by independent t-test. In the qualitative phase, using a semi-structured interview method, students&#39 perceptions of the effect of the mind-mapping on problem solving skills were evaluated and data analysis was performed through content analysis. Results: The mean scores in the case group were 18.33 ± 1.68 and in the control group were 15.26 ± 2.05. The results of independent t-test showed that there was a significant difference between the mean scores of both groups (p نقشه ذهنی, نرم‌افزار Freeplane, مهارت حل مسئله, آموزش پزشکی mind-mapping, Freeplane software, problem-solving skills, medical education 171 176 http://unmf.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-217-7&slc_lang=en&sid=1 Mohamad Jebraeily محمد جبراییلی jabraily@gmail.com 5679531933 100319475328460022653 Yes Assistant Professor, Department of Health Information Technology, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran (Corresponding Author) استادیار گروه فناوری اطلاعات سلامت، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران (نویسنده مسئول) Morteza Motazakker مرتضی متذکر 100319475328460022654 100319475328460022654 No Department of Microbiology, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran دانشیار گروه میکروب شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران Shahla Fozonkhah شهلا فزونخواه foozonkhah@gmail.com 100319475328460022655 100319475328460022655 No Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran استادیار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران Shohreh Afshar Yavari شهره افشار یاوری 100319475328460022656 100319475328460022656 No Department of Laboratory Sciences, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran استادیار گروه علوم آزمایشگاهی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران Zahra Zare زهرا زارع 100319475328460022657 100319475328460022657 No Department of Health Information Technology, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran مربی گروه فناوری اطلاعات سلامت، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران