en تأثیر آموزش توانمندسازی مادران بر پیشگیری از عارضه التهاب مخاط دهان در کودکان تحت شیمی‌درمانی پرستاری Nursing پژوهشي Research پیش‌زمینه و هدف: عارضه التهاب مخاط دهان یکی از عوارض جانبی شایع شیمی‌درمانی می‌باشد که بر پذیرش و تداوم درمان از سوی مددجو مؤثر است لذا شناخت این عارضه و راه‌های پیشگیری از آن در بهبود، سیر درمان و جلوگیری از بستری شدن‌های مکرر و بقاء این بیماران کمک‌کننده است. این مطالعه باهدف تعیین تأثیر آموزش توانمندسازی مادران بر پیشگیری از عارضه التهاب مخاط دهان در کودکان تحت شیمی‌درمانی انجام شده است. مواد و روش کار: مطالعه حاضر از نوع کارآزمایی بالینی است که بر روی 40 نفر از مادران دارای کودک 1 تا 12 ساله تحت شیمی‌درمانی در دو گروه مورد و کنترل در بیمارستان فوق تخصصی کودکان بهرامی تهران در سال 1396 انجام گرفته است. مادرانی که دارای شرایط ورود به مطالعه بودند به روش غیر تصادفی در دسترس انتخاب شدند و به روش تصادفی 20 نفر در گروه مورد و 20 نفر در گروه کنترل قرار گرفتند. در گروه مورد آموزش‌های لازم بر اساس راهنمای بالینی در 5 جلسه بر طبق الگوی توانمندسازی در 4 گام انجام گردید. ابزار استفاده‌شده در این پژوهش پرسشنامه اطلاعات دموگرافیک و چک‌لیست علائم و نشانه‌های عوارض حاد و شایع شیمی‌درمانی در کودکان بوده پایایی چک‌لیست با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ برای کل ابزار 88/0 در نظر گرفته شد. داده‌های حاصل از چک‌لیست‌ پژوهشگر ساخته در 3 مرحله هفته‌های دوم، چهارم و هشتم بعد از مداخله جمع‌آوری شد و در تجزیه‌و‌تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار SPSS ویرایش 22 استفاده گردید. یافته‌ها: میانگین عارضه التهاب مخاط دهان بعد از مداخله در گروه مورد کم‌تر از گروه کنترل بوده میانگین بروز عارضه التهاب مخاط دهان قبل از مداخله، هفته دوم، چهارم و هشتم بعد از مداخله به ترتیب 1.55±1.73، 0.27±1.32، 0.23± 1.57، 0.18±1.55 بود. نتیجه آزمون کوکران مؤید کاهش قابل‌توجه در میزان بروز عارضه التهاب مخاط دهان در بعد از مداخله می‌باشد (0.05P ) همچنین در مقایسه گروه مورد و کنترل ازلحاظ میزان بروز عارضه التهاب مخاط دهان نتایج نشان داد عارضه التهاب مخاط دهان در گروه مورد کم‌تر از گروه کنترل بوده است. بحث و نتیجه‌گیری: برنامه توانمندسازی می‌تواند به مادران در کشف واقعیت، افزایش آگاهی و توانایی، مهارت و تفکر انتقادی کمک نماید و درنتیجه باعث پیشگیری از عارضه التهاب مخاط دهان در کودکان تحت شیمی‌درمانی گردد و نقش بسزایی در زمینه خودمراقبتی به‌طور مستقل داشته باشد. می‌توان از این الگو در بیماری‌های مزمن دیگر کودکان نیز استفاده نمود. Background & Aim: Mucositis is one of the most common side effects of chemotherapy that affects the acceptance and continuation of treatment by the patient. Therefore, recognition of this complication and ways of preventing it in improving the course of treatment and preventing repeated hospitalization and survival these patients are helpful. The aim of this study was to determine the effect of maternal empowerment training on the prevention of oral mucosal inflammation in children under chemotherapy. Materials & Method: This clinical trial study was performed on 40 mothers of children aged 1 to 12 years old under chemotherapy in two case and control groups at Tehran Bahrami Hospital in 1396. Mothers who were admitted to the study were selected randomly and randomly assigned to 20 subjects in the case group and 20 subjects in the control group. In the case group, the necessary training was done in 5 steps according to the clinical guidelines in accordance with the empowerment model in 4 steps. The instruments used in this study were demographic information questionnaire and a checklist of signs and symptoms of acute and common complications of chemotherapy in children. The reliability of the checklist was considered to be 0.88 using Cronbach&#39s alpha. Data were collected from a researcher-made checklist in 3 stages of the second, fourth and eighth weeks after the intervention. Data were analyzed using SPSS 22. Results: The mean of the complication of oral mucosal inflammation after the intervention in the case group was less than the control group. The mean incidence of oral mucosal inflammation before intervention, second, fourth and eighth weeks after intervention was 1.55 ± 1.73, 0.27 ± 1.32.0.23 ± 1.57, 0.18 ± 1.55. The results of Cochran test showed a significant reduction in the incidence of oral mucosal inflammation in the post-intervention period (P0.05) ) Also, the comparison of the case and control groups with regard to the incidence of oral mucosal inflammation showed that the oral mucosal inflammation in the case group was less than the control group. Conclusion: Empowerment program can help mothers to discover reality, increase their knowledge and ability, skills and critical thinking, thus preventing the complication of oral mucosal inflammation in children undergoing chemotherapy and have a significant role in self-care independently.. It can be used in other chronic diseases of children. مادران, توانمندسازی, شیمی‌درمانی, عارضه التهاب مخاط دهان, کودکان mothers, empowerment, chemotherapy, oral mucosal inflammation, children 799 808 http://unmf.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2802-1&slc_lang=en&sid=1 Leila lashkari لیلا لشگری leilalashkari872@gimal.com 4391419661 100319475328460024182 Yes Tehran Medical University, Tehran, Iran کارشناس ارشد گروه کودکان، دانشکده پرستاری و مامایی ذکریای رازی، دانشگاه آزاد واحد پزشکی تهران، تهران، ایران (نویسنده مسئول) shshamsolmoluk jalalmanesh شمس الملوک جلال منش jalalmaneshshamsolmoluk@gmail.com 100319475328460024183 100319475328460024183 No Tehran Medical University, Tehran, Iran استاد، گروه پرستاری دانشگاه آزاد واحد علوم پزشکی تهران، تهران، ایراندانشگاه آزاد واحد پزشکی تهران، تهران Mohammad Kazem Naeini محمد کاظم نائینی kazemnaeinim36@gmail.com 100319475328460024184 100319475328460024184 No Tehran Medical University, Tehran, Iran استاد، گروه آمار، دانشکده پرستاری و مامایی ذکریا رازی، دانشگاه آزاد واحد علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Elham Shahkholi الهام شاهقلی shahkholi43@gmail.com 100319475328460024185 100319475328460024185 No Bahrami Hospital استادیار، فوق تخصص انکولوژی کودکان، بیمارستان فوق تخصصی بهرامی تهران، تهران، ایران