en بررسی تأثیر الگوی توانمندسازی خانواده محور بر میزان خستگی بیماران تحت شیمی‌درمانی پرستاری Nursing پژوهشي Research <span style="font-size:8.5pt"><span style="line-height:17pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">پیش‌زمینه و هدف:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin"> سرطان یکی از مسائل مهم و اصلی بهداشت و درمان در ایران و سراسر جهان است. خستگی مرتبط با سرطان می‌تواند حتی سال‌ها بعد از شیمی‌درمانی ادامه یابد و همچنین خستگی، توانایی افراد را برای کار، فعالیت و تلاش برای حفظ زندگی طبیعی را کاهش می‌دهد. هدف از این مطالعه تأثیر الگوی توانمندسازی خانواده محور بر میزان خستگی بیماران تحت شیمی‌درمانی بود.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:8.5pt"><span style="line-height:17pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">&nbsp;مواد و روش کار:</span></span></b><a name="_Hlk122911490"><span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin"> این مطالعه یک مطالعه نیمه تجربی است </span></span></a><span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">که 80 نفر به‌صورت در دسترس از بیماران بخش‌های خون 1 و 2 که در بیمارستان امام خمینی (ره) شهر ارومیه بستری بودند، انتخاب شدند. مراحل الگوی توانمندسازی خانواده محور به ترتیب و در 4 گام اصلی شامل 1- درک تهدید، 2- ارتقاء خودکارآمدی/ مشکل‌گشایی، 3- ارتقای خودباوری و عزت‌نفس از طریق</span></span> <span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">مشارکت آموزشی و 4- ارزشیابی انجام شد؛ این مراحل در طی 3 ماه در بخش خون 2 بیمارستان امام خمینی (ره) ارومیه برای گروه مداخله انجام شد. برای گردآوری داده‌ها از ابزار مقیاس خستگی سرطان و پرسشنامه خصوصیات جمعیت شناختی و بالینی استفاده شد. داده‌ها توسط آزمون‌های تی زوجی، تی مستقل، آزمون دقیق فیشر و مجذور کای توسط نرم‌افزار</span></span> STATA <span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">نسخه 12 تحلیل شدند</span></span>.<span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin"></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:8.5pt"><span style="line-height:17pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">یافته‌ها:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin"> در ابتدای مطالعه دو گروه مداخله و کنترل، تفاوت معناداری ازنظر میانگین نمره خستگی نداشتند (</span></span>p=0.649<span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">). بعد از مداخله با مقایسه میانگین نمره خستگی بین دو گروه، میانگین نمره خستگی گروه مداخله (10/4&plusmn;57/34) نسبت به گروه کنترل (43/5&plusmn;77/46) کاهش معناداری داشته است (</span></span>p<0.001<span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">). <b>بحث و</b> <b>نتیجه‌گیری:</b> نتایج مطالعه نشان داد که توانمند کردن اعضای خانواده مسئول مراقبت بیماران سرطانی تحت شیمی‌درمانی باعث کاهش سطح خستگی در بیماران شده است.</span></span> <span lang="FA" style="font-size:9.5pt"><span style="font-family:Nazanin">به پرستاران توصیه می‌شود با به‌کارگیری الگوی توانمندسازی خانواده محور و درگیر کردن آگاهانه بیمار و خانواده‌ در تصمیم‌گیری برای ارتقای سطح سلامتی، به آنان کمک کنند تا عوارض شیمی‌درمانی کاهش یابد.</span></span></span></span></span></span></span> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><b><i><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Background & Aim</span></i></b><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">: </span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Cancer is one of the most important health-related issue in Iran and Worldwide. </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Cancer-related fatigue can persist even years after chemotherapy, and fatigue reduces the person&#39;s ability to work, activity, and trying to maintain a normal life. The purpose of this study was </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">to study </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">the effect of the family-centered empowerment model on the level of fatigue of the patients undergoing chemotherapy.</span><span style="font-family:"Times New Roman","serif""></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><b><i><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Materials & Methods</span></i></b><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">:</span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> This is a semi experimental</span> <span new="" roman="" style="font-family:" times="">study in which 80 people were selected </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">by c</span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">onvenience sampling method from the patients of blood 1 and 2 sections who were hospitalized in Imam Khomeini hospital in Urmia city, Iran. The family-centered empowerment model was enrolle in 4 main steps included: 1- understanding the threat, 2- promoting self-efficacy/problem solving, 3- promoting self-confidence and self-esteem through educational participation, and 4- evaluating the accomplishment of the task; These procedures were performed for the intervention group during 3 months in the 2nd Blood Department of Imam Khomeini Hospital in Urmia. Cancer fatigue scale tool and demographic and clinical characteristics questionnaire were used to collect data.</span> <span new="" roman="" style="font-family:" times="">Data were analyzed by paired t-test, independent t-test, Fisher&#39;s exact test, and chi-square test using STATA version 12 software.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span sans-serif="" style="font-family:Calibri,"><b><i><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Results</span></i></b><b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">: </span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times="">At the beginning of the study, the two intervention and control groups did not have a significant difference in terms of the average fatigue score (p=0.649). After the intervention, the average fatigue score of the intervention group </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">(34.57 &plusmn; 4.10) </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">decreased significantly compared to the control group </span><span new="" roman="" style="font-family:" times="">(46.77 &plusmn; 5.43)</span><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> (p<0.001).</span></span></span></span></span><br> <b><i><span lang="EN" style="font-size:11.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Conclusion</span></span></span></i><span lang="EN" style="font-size:11.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">:</span></span></span></b><span lang="EN" style="font-size:11.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> The results of the study showed that empowering the family members responsible for the care of cancer patients undergoing chemotherapy has reduced the level of fatigue in </span></span></span><span style="font-size:11.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">the </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:11.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">patients.</span></span></span> <span lang="EN" style="font-size:11.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Nurses are advised to help them reduce the side effects of chemotherapy by applying the family-oriented empowerment model and consciously involving the patient and family in making decisions to improve their health.</span></span></span> سرطان, شیمی‌درمانی, توانمندسازی خانواده محور, خستگی Cancer, Chemotherapy, Family-oriented empowerment, Fatigue 589 600 http://unmf.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3821-1&slc_lang=en&sid=1 Farhad Yousefi فرهاد یوسفی farhaddd.yousefiii@gmail.com 100319475328460034932 100319475328460034932 No Master's student, Kurdistan University of Medical Sciences, Faculty of Midwifery Nursing, Sanandaj, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، دانشکده پرستاری مامایی، سنندج، ایران Marya Kalhor ماریا کلهر ma.kalhor@yahoo.com 100319475328460034933 100319475328460034933 No Instructor, Kurdistan University of Medical Sciences, Faculty of Midwifery Nursing, Sanandaj, Iran مربی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، دانشکده پرستاری مامایی، سنندج، ایران Rahim Asghari رحیم اصغری rahimasghari@umsu.ac.ir 100319475328460034934 100319475328460034934 No Assistant Professor of Hematology and Oncology, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran استادیار هماتولوژی و انکولوژی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران Bijan Nouri بیژن نوری bijannuri@gmail.com 100319475328460034935 100319475328460034935 No Assistant Professor of Biostatistics, Research Center for Social Factors Affecting Health, Health Development Research Institute, Kurdistan University of Medical Sciences, Sanandaj, Iran استادیار آمار زیستی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، پژوهشکده توسعه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، سنندج، ایران Sina Valiee سینا ولیئی valiee@muk.ac.ir 100319475328460034936 100319475328460034936 Yes Professor of Nursing Education, Clinical Care Research Center, Health Development Research Institute, Kurdistan University of Medical Sciences, Sanandaj, Iran (Corresponding Author) استاد آموزش پرستاری، مرکز تحقیقات مراقبت بالینی، پژوهشکده توسعه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کردستان، سنندج، ایران