en بررسی وضعیت و رفتار تغذیه‌ای پیشگیری از کم‌خونی فقر آهن در دختران دبیرستانی شهرستان بابل پرستاری Nursing پژوهشي Research   بررسی وضعیت و رفتار تغذیه‌ای پیشگیری از کم‌خونی فقر آهن در دختران دبیرستانی شهرستان بابل     فردین مهرابیان [1] ، رقیه ولی‌پور [2] * ، پریسا کسمایی [3] ، زهرا عطرکار روشن [4] ، مرجان مهدوی روشن [5]     تاریخ دریافت 08/08/1392 تاریخ پذیرش 01/11/1392     چکیده   پیش زمینه و هدف: کم‌خونی فقر آهن شایع‌ترین مشکل تغذیه‌ای در سراسر جهان است و بیش از 30درصد مردم جهان مبتلا به کم‌خونی هستند و دختران نوجوان یکی از گروه‌های آسیب‌پذیر هستند. این مسئله مصرف ناکافی آهن غذایی، سوء تغذیه عمومی یا آهن کم موجود در رژیم غذایی را نشان می‌دهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی وضعیت و رفتار تغذیه‌ای پیشگیری از کم‌خونی فقر آهن در دانش آموزان دختر دبیرستانی انجام شد .   مواد و روش‌ها: پژوهش توصیفی مقطعی است که بر 100 دانش آموز سال دوم دبیرستان که از طریق نمونه‌گیری چند مرحله‌ای انتخاب شدند در بهار 1392 انجام شد. ابزار جمع‌آوری اطلاعات، پرسشنامه و انجام آزمایشات خونی بود. با کسب رضایت کتبی والدین از هر دانش آموز، مقدار 2 سی سی نمونه خون ناشتا برای اندازه‌گیری شاخص خونی و فریتین گرفته شد . داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS18 تجزیه و تحلیل شدند.   یافته‌ها: میانگین هموگلوبین 03/1 ± 35/12گرم درصد و هماتوکریت 84/2 ± 90/36 درصد و فریتین 22/18±6/28میکروگرم در لیتر می‌باشد و شیوع کم‌خونی 33 درصد (هموگلوبین کمتر از 12)، فقر آهن 28 درصد و کم‌خونی فقر آهن 15 درصد بود . 60درصد دانش آموزان از آگاهی متوسط و 27 درصد از عملکرد خوبی برخوردار بودند. وضعیت نگرش اکثریت آنان به رفتارهای تغذیه‌ای نیز در حد متوسط بود .   بحث و نتیجه گیری: با توجه به تقسیم‌بندی سازمان جهانی بهداشت و شیوع کم خونی بدست آمده در این پژوهش، مشکل بهداشت همگانی در حد متوسط ارزیابی می‌شود و انجام اقدامات مناسب مانند برگزاری جلسات آموزشی جهت افزایش آگاهی نگرش و رفتار تغذیه‌ای پیشگیری از کم‌خونی فقرآهن امری ضروری و قابل توصیه است .   کلید واژه‌ها: پیشگیری، رفتار تغذیه‌ای،کم‌خونی فقرآهن، دختران دبیرستانی   مجله دانشکده پرستاری و مامایی ارومیه، دوره یازدهم، شماره دوازدهم ، پی در پی 53، اسفند 1392، ص 1023-1015     آدرس مکاتبه: گیلان، رشت، خیابان نامجو،خیابان شهید سیادتی، روبروی بیمارستان الزهرا، دانشکده بهداشت، تلفن: 09112152554   Email: r.valipour2012@yahoo.com   [1] استادیار گروه آموزش بهداشت و مدیریت خدمات بهداشتی دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران   [2] دانشجوی کارشناسی ارشد آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران ( نویسنده مسئول)   [3] مربی گروه آموزش بهداشت و مدیریت خدمات بهداشتی دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران   [4] مربی گروه آمار حیاتی دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران   [5] دانشجوی دکتری علوم تغذیه، دانشکده علوم تغذیه و صنایع غذایی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران   Survey status and nutritional behavior to prevention of iron deficiency anemia among high school girls in Babol city     Mehrabian F [1] ,Valipour R [2] *,Kasmaei P [3] ,Atrkar Roshan Z [4] ,Mahdavi Roshan M [5]     Received: 30 Oct , 2013 Accepted: 21 Jan , 2014   Abstract:  Background & Aims: Iron deficiency anemia is the most common nutritional problem in the world, and more than 30% of the world population are suffering from anemia. Teenager girls are one of the vulnerable groups. This problem shows the inadequate intake of dietary iron, general malnutrition or low iron intake in the diet. This study aims to examine the nutritional status of iron deficiency anemia in high school female students.  Materials & Methods: In this cross- sectional study, 100 female students from high schools were selected by multi-stage random selection in 2013. Tools for data collection were questionnaires, and blood tests that were taken by their written consent from their parents. 2 ml blood sample was taken for blood measurement, and serum ferritin. The collected data were analyzed using statistical software SPSS18. Result: The mean of Hemoglobin was 12/35 ± 1/03, HCT 36/90 ± 2/84, and ferritin 28/6 ± 18/22. Prevalence of anemia was 33%, iron deficiency anemia was 15% and iron deficiency was 28%. Sixty percent of students had medium knowledge and 27% of the participants had good practice, and their attitudes toward nutritional behavior was moderate. Conclusion: According to the WHO classification, and according to the findings of this study, this public health problem is assessed as moderate. Appropriate measures such as training sessions to increase knowledge, changing the people’s attitude, is necessary to prevent iron deficiency anemia.  Keywords: Nutritional behavior, Iron deficiency, Anemia, High School Girls     Address: School of Health, Guilan University of Medical Sciences. Opposite of Alzahra Hospital. Shahid Siadaty street . Namju boulevard, Rasht, Iran.   Tel: (+98)9112152554   Email : r.valipour2012@yahoo.com   [1] Assistant Professor, Department of Health Education and promotion, School of Health, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran.   [2] MSc Student, Department of Health Education and promotion, School of Health, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran. (Corresponding Author)   [3] Instructor, Department of Health Education and promotion, School of Health, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran.   [4] Instructor, Department of Biostatistics, School of Medical, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran.   [5] PhD Candidate, Department of Nutrition Science, School of Nutrition Science, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran . 0 0 http://unmf.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1389-2&slc_lang=en&sid=1 F. Mehrabian فردین مهرابیان 100319475328460012123 100319475328460012123 Yes R. Valipour رقیه ولی‌پور 100319475328460012124 100319475328460012124 No P. Kasmaei پریسا کسمایی 100319475328460012125 100319475328460012125 No Z. Atrkar Roshan زهرا عطرکار روشن 100319475328460012126 100319475328460012126 No M. Mahdavi Roshan مرجان مهدوی روشن 100319475328460012127 100319475328460012127 No